Truljenje drveta i sredstva zaštite

Vremenski interval u kojem drvo zadržava prirodne osobine zove se prirodna trajnost drveta. Prirodna trajnost drveta kreće se u vrlo širokim granicama od nekoliko mjeseci do nekoliko hiljada godina. Prirodna trajnosta drveta zavisi od mnogo unutrašnjih i spoljašnjih faktora. Unutrašnji faktori odnose se na vrstu, strukturu, hemijski sastav, zapreminsku težinu i sadržaj vode u drvetu. Od spoljašnjih faktora važni su vazduh, svijetlo, voda, hemijske supstance, štetočine biljnog i životinjskog porijekla, stanište, vrijeme sječe i način i mjesto upotrebe drveta.

Truljenje drveta

Truljenje je pojava do koje dolazi usljed razlaganja celuloze prisutne u drvetu pod uticajem određenih vrsta gljivica i mikroorganizama. Za zivot i razvoj ovih mikroorganizama neophodan je šećer koji oni dobijaju direktno iz biljnih sokova ili razlaganjem celuloze. Za ovo razlaganje potrebni su određeni fermenti kao i voda. Pomenuti fermenti stvaraju same gljivice i mikroorganizmi. Na taj način stvara se šećer za čije je korištenje u procesu ishrane neophodno prisustvo kiseonika. S obzirom na izloženo postaje jasno zašto je pojava truljenja drveta jedino moguća u uslovima kada su istovremeno prisutni i vlaga i kiseonik iz vazduha. Greške boje i konzistencije drveta su promjene koje su izazvane gljivama. Te greške (truleži) predstavljaju krajnju fazu razaranja drveta usljed djelovanja gljivica pa takvo drvo ima znatno slabija fizička i mehanička svojstva od normalnog drveta.


Vrste premaza za drvo

Izbor premaza za zaštitu drveta će zavisiti od u najvećoj mjeri od prirodne otpornosti drveta na uslove sredine. Dvije osnovne vrste premaza za drvo su pigmentirani neprozirni premazi i nepigmentirani prozirni premazi. 

Pigmentirani neprozirni premazi

Pigmentirani neprozirni premazi koji skrivaju teksturu drveta i koji se zbog ove svoje osobine primjenjuju za proste vrste drveta. Ova vrsta premaza nema za cilj samo uljepšavanje drvene površine već joj je namjena i zaštita od spoljašjih vremenskih uticaja, gljivica kao i od

povišene vlažnosti, dajući drvetu na taj način veću otpornost na vlagu. Pigmentirani premazi prekrivaju defekte površine drveta i pružaju odličnu zaštitu od ultraljubičastog zračenja. Mogu biti uljani i vodorazredivi. Uljani premazi su otporniji na prodiranje vode i vodene pare kao i na diskoloraciju ali vremenom postaju krte. Vodorazredivi premazi imaju manju otpornost na prodor vode i vodene pare, a postoji i veća mogućnost pojave diskoloracije. Prednost je to što su fleksibilniji i bolje se prilagođavaju dimenzionalnim promjenama drveta.


Netransparentne lazure su vrsta netransparentnih premaza koje imaju manje pigmenta u sastavu što dovodi to toga da je površinska tekstura drveta vidljiva. Takođe mogu biti uljane i vodene. 

Nepigmentirani prozirni premazi

Nepigmentirani prozirni premazi ne skrivaju teksturu drveta već je čak i potenciraju. Iz tog razloga ovi premazi se koriste za plemenite vrste drveta sa lijepom teksturom. Ovi premazi se uglavnom koriste u industriji namještaja. Nepigmentirani prozirni premazi se dijele na penetrirajuće premaze (vodoodbojna zaštitna sredstva, ulja i poluprozirne lazure na uljanoj bazi) i premaze koji formiraju film (lakovi).


Vodoodbojna zaštita sredstva utiču na smanjenje apsorpcije vode kod drveta, sprječavaju razvoj buđi i pružaju djelimičnu zaštitu od ultraljubičastog zračenja. Može im se dodati i pigment kako bi im se poboljšala zaštita od ultraljubičastog zračenja.


Ulja koja se koriste za zaštitu drveta su laneno i tungovo ulje. Oni predstavljaju prirodan način zaštite drveta koji je djelotvoran ali ima kratak rok trajanja.


Lakovi se koriste za zaštitu drveta koje nije direktno izloženo sunčevom zračenju jer nemaju zaštitu protiv ultraljubičastih zraka. Oni formiraju film koji postaje krt ukoliko je izložen sunčevom zračenju i brzo degradira. Prije nanošenja laka, površinu drveta je potrebno premazati vodoodbojnim zaštitnim sredstvom. Posebna vrsta premaza koja istovremeno prodire u drvo i formira film je lak lazura. Lak lazura sadrži vodoodbojna sredstva, pigmente i zaštitu od buđi.

 

Crta Pročitajte još

  Vrste drveta koje se koriste u građevinarstvu

  Mehaničke karakteristike drveta

  Drvo kao građevinski materijal

  Fizičke osobine drveta kao građevinskog materijala



12.09.2022. Gradnja


# drvo # truljenje # zaštita
Crta Izdvajamo

Prvi online expo proizvoda i usluga iz oblasti građevinarstva i arhitekture u Crnoj Gori!